Shumë sëmundje zhvillohen në heshtje, pa shkaktuar simptoma për muaj apo edhe vite. Pikërisht në këtë fazë, kur pacienti ndihet mirë dhe nuk ka ankesa, radiologjia mund të luajë një rol vendimtar në zbulimin e hershëm të patologjive dhe në shpëtimin e jetëve.
I ftuar në emisionin “Diagnozë” nga Freskida Miloti, mjeku radiolog Dr. Dorian Skënderaj foli për rëndësinë e diagnostikimit në kohë, duke theksuar se ekzaminimet imazherike janë një ndër mjetet më të fuqishme të mjekësisë moderne për të identifikuar sëmundjet përpara se ato të shfaqin shenja klinike.
Cilat sëmundje mund të zbulohen pa simptoma? 
Sipas Dr. Skënderajt, radiologjia mund të evidentojë në fazat e hershme një sërë patologjish, ndër to:
- kancerin e gjirit;
- patologjitë pulmonare;
- kancerin kolorektal;
- gurët në tëmth dhe veshka;
- sëmundjet e zemrës;
- patologji të trurit.
Ai nënvizoi se shumë prej këtyre sëmundjeve zbulohen rastësisht gjatë ekzaminimeve të kryera për arsye të tjera, duke krijuar mundësinë për trajtim të hershëm dhe prognozë shumë më të mirë.
“Skriningu – një investim për shëndetin”
Radiologu rekomandoi kontrolle periodike për grupet me rrezik më të lartë, veçanërisht për:
- personat mbi moshën 40 vjeç;
- duhanpirësit kronikë;
- individët me histori familjare të sëmundjeve tumorale.
Sipas tij, skriningu mund të identifikojë patologjitë në një fazë kur trajtimi është më efektiv dhe shanset për shërim janë shumë më të larta.
Ekografi, skaner apo rezonancë? Kur përdoret secila?
Një pjesë e rëndësishme e intervistës iu kushtua dallimit mes metodave kryesore të diagnostikimit.
Dr. Dorian Skënderaj shpjegoi se:
- Ekografia përdor ultratinguj dhe nuk ka rrezatim jonizues, ndaj konsiderohet një ekzaminim shumë i sigurt.
- Skaneri (CT) punon me rreze X dhe duhet të kryhet vetëm kur ka indikacion të qartë mjekësor, pasi përfshin ekspozim ndaj rrezatimit.
- Rezonanca Magnetike (MRI) nuk përdor rrezatim, por funksionon me fushë magnetike dhe nuk mund të kryhet nga të gjithë pacientët, si ata me disa implante metalike apo pajisje të caktuara kardiake.
Ai theksoi se zgjedhja e ekzaminimit nuk duhet të bëhet nga vetë pacienti, por nga mjeku specialist, bazuar në simptomat dhe nevojën diagnostike.
“Jo çdo nodul është kancer”
Një tjetër mesazh i rëndësishëm ishte se jo çdo nodul apo lezion i zbuluar gjatë një ekzaminimi radiologjik është malinj.
“Një pjesë e madhe e noduseve janë beninje dhe kërkojnë vetëm ndjekje periodike,” shpjegoi radiologu, duke shtuar se në rastet e dyshimta nevojiten ekzaminime plotësuese, si mamografia, rezonanca magnetike ose biopsia, për të vendosur diagnozën përfundimtare.
“Gabimet që bëjnë shpesh pacientët”
Dr. Skënderaj ndau edhe disa këshilla praktike për përgatitjen para ekzaminimeve.
Ai shpjegoi se për një ekografi abdominale, pacienti duhet të jetë esëll, ndërsa për ekzaminimin e aparatit urinar është e rëndësishme që fshikëza të jetë e mbushur, pasi mosrespektimi i këtyre udhëzimeve mund të ndikojë në cilësinë e diagnostikimit dhe të çojë në rezultate jo të sakta.
“Diagnostikimi i hershëm shpëton jetë”
Në përfundim të intervistës, Dr. Dorian Skënderaj apeloi që qytetarët të mos presin shfaqjen e simptomave për t’u kontrolluar, sidomos nëse bëjnë pjesë në grupet me rrezik ose kanë histori familjare të sëmundjeve të caktuara.
Kontrollet periodike, ndjekja e rekomandimeve të mjekut dhe përdorimi i duhur i metodave të diagnostikimit imazherik mbeten çelësi për zbulimin e hershëm të shumë patologjive dhe për rritjen e mundësive për trajtim të suksesshëm.
Ndiqni intervistën e plotë me Dr. Dorian Skënderaj në emisionin “Diagnozë”, ku do të gjeni më shumë informacion dhe këshilla praktike për rëndësinë e radiologjisë në ruajtjen e shëndetit.
Emisioni “Diagnozë”, nga autorja dhe moderatorja Freskida Miloti, vjen për teleshikuesit e A2 CNN çdo të shtunë në orën 18:00, me tema të rëndësishme që lidhen drejtpërdrejt me shëndetin. Qëndroni të informuar nga mjekë profesionistë, për një jetë dhe shëndet më të mirë.
